“Martesa nuk është oriz i nxehtë, që mund të hiqet nga goja sa herë që na…”/ Thëniet më të Bukura të Finlandës

©Wikimedia Commons

Gjuha finlandeze është plot thënie dhe mençuri.

Mendojmë se fjalët e urta finlandeze janë shtylla kurrizore e kulturës finlandeze sepse ato ofrojnë një mënyrë për të thënë mendimet tuaja pa qenë shumë imponues. Finlandezët urrejnë të jenë shtytës!

Thëniet ju ndihmojnë të kuptoni të tjerët, ju ndihmojë të bëni gjënë e duhur në situata të papritura ose të pakëndshme.

Thëniet kalojnë nga një brez në tjetrin nga tradita gojore dhe shpresojmë se kjo traditë do të vazhdojë edhe në të ardhmen.

Duket se ka qindra nga këto copa urtësie, sepse sa herë që bëni një bisedë më të thellë me një person më të vjetër, vëreni një fjalë të urtë që nuk e keni dëgjuar më parë.

Për kënaqësinë e lexuesve tanë sot kemi sjellë një koleksion me thënit më të bukura finlandeze. Siç është e traditës në faqen tonë, në përfundim të leximit mos harro të na thuash cilën prej thënieve mëposhtë veçove apo pëlqeve më së shumti.

Bashkëshortësia nuk është oriz i nxehtë, që mund të hiqet nga goja sa herë që na e djeg gjuhën.

Për dembelin në vjeshtë ka shumë baltë, në pranverë shumë ujë, verës shumë të nxehtë, ndërsa dimrit shumë të ftohtë.

Tjetrin mundesh ta gënjesh një ditë, ndërsa veten tërë jetën.

Mëngjesi është më i mençur se mbrëmja.

Nëse nuk ndiheni mirë, jeni të stresuar ose të dekurajuar, ose diçka po ju mundon flini me të. Mëngjesi në vijim do t’i rendisë gjërat nga këndvështrimi i duhur.

Kush pyet për rrugën nuk humbet.

Nëse nuk jeni të sigurt, duhet të kërkoni këshilla. Në përgjithësi, ne nuk kërkojmë shumë këshilla sepse duam të jemi të vetë-mjaftueshëm dhe gjithashtu, sepse nuk duam të shqetësojmë të tjerët.

Kjo thënie na kujtojnë finlandezët se është në rregull të pyesësh.

Puna e mëson punëtorin.

Kur filloni diçka të re (një punë, hobi, etj.), është në rregull të mos dini për asgjë, të jeni të ngadaltë dhe të bëni gabime. Kështu do të mësoni. Do të përmirësoheni.

Trimi e ha supën.

Kjo thënie finlandeze do të thotë njësoj si “Fati favorizon guximtarët”.

Emergjenca gjen rrugën.

Kjo thënie finlandeze do të thotë njësoj si “Domosdoshmëria është nëna e shpikjes”. Gjërat zgjidhen gjithmonë, kur është momenti i fundit ose një situatë kritike.

Pylli përgjigjet në të njëjtën mënyrë siç dikush i bërtet.

Pylli është shtëpia e dytë për finlandezët dhe luan një rol thelbësor në mitologjinë finlandeze.

Kjo thënie finlandeze do të thotë njësoj si “Atë që mbjell do të korrësh”.

Tenxherja fajëson kazanin, megjithatë të dyja e kanë nga një anë të zezë.

Kjo thënie finlandeze do të thotë njësoj si “Tenxherja që e quan kazanin të zi”. Proverbi përshkruan një situatë në të cilën të dyja palët janë po aq përgjegjëse, por njëra palë po përpiqet të jetë e pafajshme.

Ju nuk e zgjidhni një qen nga flokët e tij.

Kjo thënie finlandeze do të thotë njësoj si “Mos e gjyko një libër nga kopertina e tij”.

Urgjenca nuk lexon ligjin.

Kjo thënie finlandeze do të thotë njësoj si “Kohët e dëshpëruara kërkojnë veprime të dëshpëruara” ose “Domosdoshmëria nuk njeh ligj”.

Ai që ka frikë nuk do të luajë.

Kjo thënie i referohet të kesh guximin për të ndërmarrë veprime dhe përdoret nga njerëzit kur ndërmarrin një rrezik. Do të thotë përafërsisht njësoj si “Pa guxim, pa fitim”.

Në nevojë, ju njihni një mik.

Thënia do të thotë që ju i njihni miqtë e vërtetë në kohë të vështira pasi mund të mbështeteni tek ata. Ngjashëm me “Një mik në nevojë është një mik i vërtetë”.

Një emër nuk e bën më të keq një njeri nëse ai nuk e bën më të keq emrin.

Mos gjykoni askënd me emrin e tyre, përveç nëse ata vetë e bëjnë emrin famëkeq përmes veprimeve të tyre.

Përpara, tha gjyshja në dëborë.

Kjo thënie e pazakontë ka një mesazh shumë finlandez për ne: vazhdoni të kaloni vështirësitë me vendosmëri.

Një enë zgjedh kapakun e saj.

Ju zgjidhni të rrethoheni me disa lloje njerëzish që kanë të njëjtat shije, interesa ose vlera. Përdoret gjithashtu për çiftet: secili gjen llojin e duhur të partnerit.

Ngjashëm me “zogjtë e një pendë grumbullohen së bashku”.

Nuk mund të rrëmbesh diçka nga asgjëja.

Kjo thënie finlandeze përdoret shpesh kur nuk ke para. Do të thotë se është e vështirë të fillosh me asgjë dhe nuk mund të vazhdosh thjesht të marrësh nëse nuk të ka mbetur asgjë.

Askush nuk lind kovaç.

Kjo thënie finlandeze do të thotë se ju mund të zotëroni diçka vetëm përmes mësimit dhe përvojës. Është në rregull të bëni gabime ndërsa mësoni.

Aksidenti nuk vjen me një zile në qafë.

Kjo thënie finlandeze ju kujton se nuk do të merrni një paralajmërim paraprak kur ndodhin gjëra të këqija. Është mirë të jesh i përgatitur që ndonjëherë gjërat mund të ndodhin papritmas.