“Nëse mjerimi i të varfërve tanë nuk shkaktohet nga ligjet e natyrës, por nga institucionet…”/ Thëniet më të Bukura të Darvinit

©Wikimedia Commons

Charles Robert Darwin ishte një Natyralist dhe Ekspert Gjeologjik nga Anglia, i cili është më i njohur për propozimin e “Teorisë së Evolucionit” që shpesh konsiderohet si një nga gjetjet më domethënëse në Historinë e Biologjisë.

Për kënaqësinë e lexuesve tanë ne kemi sjellë një koleksion me thëniet më të bukura të tij, dhe si gjithnjë, në përfundim të leximit presim ta na thoni cilën prej tyre pëlqyet apo vlerësuat më së shumti.

Nëse mjerimi i të varfërve tanë nuk shkaktohet nga ligjet e natyrës, por nga institucionet tona, i madh është mëkati ynë.

Një njeri që guxon të humbasë një orë kohë nuk e ka zbuluar vlerën e jetës.

Imagjinata është një nga prerogativat më të larta të njeriut.

Vetë thelbi i instinktit është se ai ndiqet në mënyrë të pavarur nga arsyeja.

Dashuria për të gjitha krijesat e gjalla është atributi më fisnik i njeriut.

Nëse të gjithë do të hidheshin në të njëjtin pellg, nuk do të kishte një gjë të tillë si Bukuria.

Është kaq e rëndësishme të kihet parasysh probabiliteti i konvertimit nga një funksion në tjetrin.

Ato vepra të mjera vijnë nga Zjarri i Famës, vetëm Dashuria për të vërtetën Vërtetës nuk do ta bënte kurrë një njeri të sulmonte tjetrin me hidhërim.

Një rezultat i drejtë mund të merret vetëm duke deklaruar plotësisht dhe duke balancuar faktet dhe argumentet në të dyja anët e secilës pyetje.

Faza më e lartë e mundshme në kulturën morale është kur ne e kuptojmë se ne duhet të kontrollojmë mendimet tona.

Miqësitë e një burri janë një nga matjet më të mira të vlerës së tij.

Përmes fuqive të tij të intelektit, gjuha e artikuluar është evoluar dhe nga kjo është varur kryesisht Përparimi i tij i Mrekullueshëm.

Njeriu në arrogancën e tij e mendon veten një vepër të madhe, të denjë për ndërhyrjen e një hyjnie.

E madhe është fuqia e keqinterpretimit të vazhdueshëm, por historia e shkencës tregon se për fat të mirë kjo fuqi nuk zgjat shumë.

Liria e mendimit promovohet më së miri nga ndriçimi gradual i mendjeve të njerëzve që rrjedh nga Përparimi i Shkencës.

Ne jemi gjithmonë të ngadalshëm në pranimin e çdo ndryshimi të madh, të cilit nuk i shohim hapat e ndërmjetëm.

Ne nuk shqetësohemi këtu për shpresat apo frikërat, vetëm për të vërtetën për aq sa na lejon Arsyeja jonë ta zbulojmë atë.

Faza më e lartë e mundshme në kulturën morale është kur ne e kuptojmë se ne duhet të kontrollojmë mendimet tona.

Një qenie morale është Ajo që është e aftë të reflektojë mbi veprimet e tij të së kaluarës dhe motivet e tyre – të miratojë disa dhe të mos miratojë të tjerat.

Nuk ka asnjë ndryshim themelor midis njeriut dhe kafshëve në aftësinë e tyre për të ndjerë kënaqësi dhe dhimbje; Lumturi dhe Mjerim.

Të heqësh një gabim është një shërbim po aq i mirë sa dhe ndonjëherë edhe më i mirë se vendosja e një të vërtete ose fakti të ri.

Njeriu priret të rritet me një ritëm më të madh se mjetet e tij të jetesës.

Injoranca lind më shpesh besim sesa dija: Janë ata që dinë pak, jo ata që dinë shumë, që pohojnë kaq pozitivisht se ky apo ai problem nuk do të zgjidhet kurrë nga shkenca.

Faktet e rreme janë shumë të dëmshme për përparimin e shkencës, sepse ato shpesh durojnë gjatë, por pikëpamjet e rreme, nëse mbështeten nga disa prova, bëjnë pak dëm, sepse secili merr një kënaqësi të dobishme për të provuar falsitetin e tyre.

Përveç dashurisë dhe simpatisë, kafshët shfaqin cilësi të tjera të lidhura me instinktet shoqërore, të cilat tek ne do të quheshin Morale.

Një Ligj i Përgjithshëm, që çon në Përparimin e të gjitha qenieve Organike, domethënë, shumohen, ndryshojnë, Le të jetojë më i Forti dhe Më i Dobti të vdesë.

Skuqja është shprehja më e veçantë dhe më njerëzore nga të gjitha.

Inteligjenca bazohet në atë se sa efikase u bë një specie për të bërë gjërat që u nevojiten për të mbijetuar.

Në një periudhë të një të ardhmeje, jo shumë të largët siç matet me shekuj, racat e civilizuara të njeriut pothuajse me siguri do të zhdukin dhe zëvendësojnë racat e egra në mbarë botën.

Është gjithmonë e këshillueshme që të perceptojmë qartë injorancën tonë.

Ne pushuam së kërkuari përbindëshat nën shtratin tonë kur kuptuam se ata ishin brenda nesh.